Je hebt de offerte voor je verbouwing goed doorgenomen en zwart op wit afgesproken wat alles gaat kosten. En toch komt er, ergens halverwege de klus, een extra rekening binnen. Een leiding die anders liep dan op tekening, een stopcontact dat er "voor dit bedrag niet bij zat", een kraan die toch vervangen moest worden. Meerwerk heet dat, en het is een van de grootste frustraties bij een verbouwing. Het goede nieuws: je aannemer mag niet zomaar rekenen wat hij wil. Daar bestaan vaste regels voor, en als je die kent, voorkom je een hoop ergernis bij de eindafrekening.
Wil je weten hoe je een offerte zelf goed beoordeelt voordat je tekent? Lees dan ook ons artikel over het beoordelen van een offerte. Dit artikel gaat juist over de fase daarna: wat er mag gebeuren zodra de aannemer al aan het werk is, en de offerte allang getekend in de la ligt.
Meerwerk moet eerst besproken worden, niet achteraf opgelegd
Meerwerk ontstaat meestal pas als de muren al open liggen: een leiding die anders blijkt te lopen, een vloer die niet waterpas is, of een wens die je er zelf tijdens de verbouwing bij bedenkt. Dat is op zich normaal, een verbouwing van een bestaand huis laat zich nooit helemaal vooraf voorspellen. Het probleem zit in hoe die extra kosten bij je terechtkomen.
In de AVA Consumenten 2023, de standaardvoorwaarden die het Algemeen Bestuur van Koninklijke Bouwend Nederland op 7 december 2022 vaststelde, staat precies hoe meerwerk hoort te gaan. Vraag jij zelf om een toevoeging of verandering in het werk, dan moet de aannemer je tijdig laten weten wat dat betekent voor de prijs en de bouwtijd. Pas als je het met die gevolgen eens bent, voert hij de toevoeging daadwerkelijk uit. Komt de rekening pas achteraf binnen, zonder dat je vooraf wist waar je aan toe was? Dan gaat dat niet volgens de regels van de AVA Consumenten 2023, en mag je daar iets van zeggen.
Een voorschot voor meerwerk kent een maximum
Zelfs als je akkoord bent met het meerwerk, mag je aannemer niet in één keer de hele rekening incasseren. Volgens dezelfde voorwaarden brengt hij voor het meerwerk een voorschot in rekening van maximaal 25 procent van de afgesproken prijs. Het restant volgt pas als hij het meerwerk ook echt heeft uitgevoerd. Vraagt iemand om de volledige meerwerkprijs vooraf te betalen, dan wijkt dat af van wat gangbaar is, en mag je daar gerust vragen over stellen voordat je overmaakt.
Stelposten zijn een begroting, geen eindbedrag
In veel offertes staan zogeheten stelposten: een bedrag dat gereserveerd is voor een onderdeel waarover je later nog een keuze maakt, of waarvan vooraf niet precies duidelijk is wat het uiteindelijk gaat kosten. Denk aan tegels, een keukenblad of sanitair. Bij de afrekening wordt het werkelijk gemaakte bedrag verrekend met de stelpost. Blijft er geld over, dan krijg je dat terug. Overschrijd je de stelpost, dan betaal je bij. Vraag daarom bij elke stelpost in de offerte precies wat erin is meegerekend, want dat is vaak de plek waar de rekening uiteindelijk hoger uitvalt dan je vooraf dacht.
Twijfel je of je een onderdeel zelf kunt klussen om zo'n stelpost te verlagen? Lees eerst welke klussen je toch beter aan een vakman overlaat, voordat je daarmee geld denkt te besparen.
Minder laten doen betekent niet automatisch minder betalen
Besluit je tijdens de verbouwing om een onderdeel te laten vervallen, dan krijg je het bedrag terug dat daarvoor in de prijs was opgenomen, inclusief de opslag die de aannemer daarover berekende. Maar is het totale bedrag aan minderwerk aan het einde hoger dan het totale bedrag aan meerwerk, dan mag de aannemer daarover nog eens 10 procent van het verschil in rekening brengen. Dat is een detail dat bij veel verbouwers onbekend blijft, en precies de reden waarom onderdelen schrappen vaak minder oplevert dan je op voorhand zou denken.
Dit zet je zelf op papier voordat de aannemer begint
Vraag voor de start van de verbouwing of de AVA Consumenten 2023 op je contract van toepassing is, want die geeft je deze bescherming automatisch. Veel aannemers in Nederland verwijzen er al in hun offerte naar, maar staat het er niet bij, vraag er dan gewoon naar. Leg daarna elke toevoeging schriftelijk of digitaal vast, inclusief het bedrag en de gevolgen voor de bouwtijd, voordat het werk daadwerkelijk begint. Vraag bij elke stelpost in de offerte door wat er precies in is begrepen, zodat je niet pas bij de eindafrekening ontdekt dat de tegels van je badkamer daar niet bij zaten. En leg bij de oplevering de eindafrekening naast de oorspronkelijke offerte, zodat je meer- en minderwerk één op één kunt terugvinden en nergens een bedrag tussen zit dat je niet kunt thuisbrengen. Twijfel je of je offerte compleet is, dan helpt de aannemersgids van de Consumentenbond je op weg.
Een verbouwing is voor de meeste mensen al vermoeiend genoeg, en een onverwachte rekening achteraf maakt dat alleen maar zwaarder. Met deze afspraken op papier kom je in elk geval niet voor verrassingen te staan die je vooraf had kunnen voorkomen.